Eğitim-öğretim amaçlı duvara asılan büyük ölçekli haritalar ile atlas haritalarıdır. Ölçekleri 1/1.100.000’den daha küçük olabilir. Dünya, kıta ya da ülke haritalarını gösterir.Örnek: “Sınıfta duvar haritası ve atlas, coğrafya derslerinde baş…
Yaklaşık 2 milyon yıl önce başlayan ve halen devam eden jeolojik zaman dilimidir. Buzul dönemleri, iklim değişimleri ve insanın ortaya çıkışı bu döneme aittir. Mamut gibi hayvanlar yaşamıştır.Örnek: “Dördüncü zamanda…
Gece boyunca açık ve rüzgarsız havalarda, toprak yüzeyi soğuyarak sıcaklığı donma noktasının altına düşer ve su içeren dokular donar. Tarımsal ürünlere zarar verebilir.Örnek: “Nisan ayında ani don olayı, yeni sürülen…
Kalker platolar üzerinde erime ve yeraltı sularının aşındırmasıyla oluşan çukur veya depresyonlardır. Genişlikleri fazla, derinlikleri genellikle azdır. Türkiye’nin Toroslar bölgesinde sık görülür.Örnek: “Toroslar’ın dik karstik arazisinde pek çok dolin göze…
İç püskürük bir kayaçtır; açık renkli feldispat ile koyu renkli mafik minerallerin karışımından oluşur. Orta derecede kristal yapıya sahiptir. İnce ya da iri taneli olabilir.Örnek: “Diyorit oluşturan magma yavaş soğuduğunda…
Kıta yamaçlarının hemen dışındaki, deniz altındaki hafif eğimli geniş alanlardır. Ortalama derinliği yaklaşık 6.000 m’dir ve kıyıdan açık denize geçiş sahasıdır.Örnek: “Derin deniz platformunda birçok deniz canlısı yaşamını sürdürür.”
Okyanus tabanında, deniz kabuğu ve manto sınırında oluşan uzun ve dar çukurlardır. Yerkabuğu levhalarının çarpışması sonucu açılan çöküntü çukurlarına karşılık gelir.Örnek: “Pasifik Okyanusu’nda Mariana Çukuru en bilinen derin deniz çukurudur.”
Yer kabuğunda birikmiş gerilimin aniden kırılması ve elastik enerjinin salınmasıyla oluşan titreşim hareketidir. Sismik dalgalarla yayılır. Çoğu deprem fay hatlarında oluşur.Örnek: “Deprem, yer kabuğunda meydana gelen çatlak hareketiyle hissedilir.”
Tüm denizlerin ortalama su derinliğidir; yaklaşık 4.000 metre olarak kabul edilir. Dünya’daki en derin su noktası Mariana Çukuru olup deniz seviyesinde yaklaşık 11.035 m derinliktedir.Örnek: “Denizlerin ortalama derinliği 4.000 m…
Okyanusların kara kütlelerine yakın, kıta içlerine doğru uzanan ve genellikle okyanusa bağlantılı su kütlesidir. İç denizler (örneğin Akdeniz) ve marginal denizler bu sınıfa girer.Örnek: “Ege Denizi, Akdeniz’in kuzey kolu olarak…